مکان، راز است.
انسان، راز است.

در زیست‌جهانِ پیشاصنعتی، هنر، زبانِ پُرانگاشتنِ جهان بود.
هنرور، چون عالم را سرشار از معنا می‌انگاشت، همان انگاشته را در آمیزش با اکسیرِ خیال، از نو می‌زایید.
به تعبیری، هنرِ او بهانه‌ای بود برای صورت‌بندیِ مجددِ همین فهم.
فرقی نمی‌کند عمارتی بهشت‌آسا باشد یا پیه‌سوزی در کنجِ طاقِ کومه‌ای؛
از نظرگاهِ او، آن شیء خودِ جهان بود، در قواره‌ای کوچک‌تر؛
هر شی، جانی ست که در جسمی تجلی یافته بود.
پس، مکان نیز مأوای آن جان بود.

از سوی دیگر،
انسان نیز،
نقطه تلاقیِ حافظه زیسته با حافظه‌های شفاهیِ یک سرزمین است؛
و هر زیستنِ یگانه، خزینه‌ای دیگر از ناگفته‌هاست.
برخی در اسطوره، آیین، افسانه، حماسه و دیگر روایت‌های جمعی زبان می‌یابند؛
و برخی دیگر در تجربه یگانه انسان.
از این رو،
قصه،
ظهور حافظه و تابِ او در برابرِ رنجِ روزگار است.
گنجی بس کاویدنی که تنها با شنیدن گشوده می‌شود؛
«شنیدنِ انسان» راهِ نزدیک شدن به گوهرِ جان است.
پرسش:
چگونه می‌توان هم‌آواییِ این دو راز را
شنید،
بیرون کشید،
و بر جانِ مکان نشاند؟